Қазақстандық ғалымдар өнеркәсіптік қалдықтардан мырыш алудың жолын тапты

28.02.2026

Қазақстанның Минералдық шикізатты кешенді қайта өңдеу жөніндегі ұлттық орталығының мамандары Шалқия кен орнының байытуға қиын полиметалл кендерін электрбалқыту кезінде түзілетін жанама өнім – құрамында мырышы бар возгондардан мырыш және қорғаныш жабындар алу технологиясын әзірледі. Жұмыс республиканың Өнеркәсіп комитеті қаржыландыратын ғылыми-техникалық бағдарлама аясында орындалды.

Зерттеулер барысында ғалымдар мырыш возгондарын күкірт қышқылды ерітінділерде шаймалаудың оңтайлы параметрлерін анықтады, бұл олардың құрамындағы металдың 80%-ға дейінгі бөлігін алуға мүмкіндік береді. Дәстүрлі реактивті тұздардан айырмашылығы, возгондарда 25-30% мырыш бар және электролиттер алу үшін толыққанды шикізат бола алады.

Алынған мырыш кейіннен электролиз әдісімен бөлініп, тығыз қорғаныш жабындар алынады. Осы технологияның негізінде композициялық электрохимиялық жабындардың тәжірибелік үлгілері жасалды. Құрамында титан диоксиді бар мырыш жабыны қарапайым мырыш жабынға қарағанда коррозияға төзімділігін 3,4 есе жоғары көрсетті. Одан да әсерлі нәтижені мырыштың мыспен қорытпасы көрсетті – оның коррозияға тұрақтылығы таза мырыш немесе мыс жабындармен салыстырғанда он есе жоғары болды.

Алдын ала есептеулер бойынша, возгондарды пайдалану қымбат реактивті мырыш тұздарына қажеттілікті шамамен 40%-ға қысқартуға мүмкіндік береді, бұл өндірістік шығындарды айтарлықтай төмендетіп, бір мезгілде техногендік қалдықтардың жиналуын азайтады.

Жұмыс қорытындысы бойынша күкірт қышқылды шаймалаудан кейінгі ерітінділерден композициялық жабындар алудың технологиялық регламенті әзірленді. Пайдаланылған ерітінділерден мырыш алу және қорғаныш жабындар алу тәсілдеріне төрт патент алынды.

Технологияны енгізу қорғаныш жабындардың өзіндік құнын төмендетуге, импорттық реактивтерге тәуелділікті азайтуға, өнеркәсіптік қалдықтар көлемін қысқартуға және металлургиялық өндірістің экологиялық тұрақтылығын арттыруға перспективалар ашады. Әзірлеме өнеркәсіптік қалдықтарды электрохимиялық өнеркәсіп үшін жоғары технологиялық шикізатқа айналдырудың сәтті тәжірибесін көрсетеді.

Дереккөз: rusmet.ru

Басқа жаңалықтар

Қазақстан мен Қытайдың өнеркәсіптік кооперациясы: шикізаттан жоғары технологиялық өндіріске дейін

Қазақстан мен Қытайдың өнеркәсіптік кооперациясы: шикізаттан жоғары технологиялық өндіріске дейін

ҚР МШКҚӨ ҰО Сеулде өткен «С5+1» елдері өнеркәсіп министрлерінің Консультативтік механизімінң отырысына қатысты

ҚР МШКҚӨ ҰО Сеулде өткен «С5+1» елдері өнеркәсіп министрлерінің Консультативтік механизімінң отырысына қатысты

ҚР МШКҚӨ ҰО China Mining 2026-ға қатысты: ТКМК-дағы ынтымақтастықтың жаңа көкжиектері

ҚР МШКҚӨ ҰО China Mining 2026-ға қатысты: ТКМК-дағы ынтымақтастықтың жаңа көкжиектері

Қазақстандық жас ғалымдар аса маңызды минералдық ресурстарды зерттеу нәтижелерін халықаралық конференцияда таныстырды

Қазақстандық жас ғалымдар аса маңызды минералдық ресурстарды зерттеу нәтижелерін халықаралық конференцияда таныстырды

Қазақстандық ферротитан: Қарағандының жас ғалымдары еліміздің металлургиясын қалай өзгертеді

Қазақстандық ферротитан: Қарағандының жас ғалымдары еліміздің металлургиясын қалай өзгертеді

Егер сіз сыбайлас жемқорлыққа тап болсаңыз,
көрсетілген нөмірге қоңырау шалыңыз